Lời kêu gọi thiêng liêng, bất hủ của Bác không chỉ phản ánh ý chí khát vọng cháy bỏng của dân tộc Việt Nam, mà còn trở thành động lực, mục tiêu chiến đấu, tiếp thêm sức mạnh cho đồng bào và chiến sĩ cả nước, làm nên chiến thắng trong sự nghiệp vĩ đại, đấu tranh vì độc lập, tự do, vì sự trường tồn và phát triển của dân tộc.

Tư tưởng “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” là một chân lý bất hủ, có ý nghĩa lý luận, thực tiễn và giá trị thời đại sâu sắc. Năm 1966, đế quốc Mỹ xâm lược đẩy mạnh “Chiến tranh cục bộ”, ổ ạt đưa quân viễn chinh cùng chư hầu vào miền Nam nước ta; dùng không quân bắn phá miền Bắc hòng gỡ thế thất bại ở miền Nam và ép chúngta “đàm phán” theo ý muốn của chúng. Ngày 17/7/1966, trong Lời kêu gọi, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cảnh báo: “Giôn xơn và bè lũ phải biết rằng: Chúng có thể đưa 50 vạn quân, 1 triệu quân hoặc nhiều hơn nữa… Chiến tranh có thể kéo dài 5 năm, 10 năm, 20 năm hoặc lâu hơn nữa, Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, xí nghiệp có thể bị tàn phá, song nhân dân Việt Nam quyết không sợ! Không có gì quý hơn độc lập, tự do. Đến ngày thắng lợi nhân dân ta sẽ xây dựng lại đất nước ta đàng hoàng hơn, to đẹp hơn!”. Lời hịch của Người vang vọng non sông đã truyền sức mạnh cho đồng bào chiến sĩ cả nước, nung nấu thêm ý chí quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược. Toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đã làm nên trận “Điện Biên Phủ trên không” và Đại thắng mùa Xuân năm 1975, đưa đất nước hòa bình, thống nhất, non sông thu về một mối.

Không phải đến khi viết lời kêu gọi ngày 17/7/1966, Bác mới khẳng định giá trị của độc lập, tự do mà ngay từ khi còn niên thiếu, động lực thúc đẩy Người quyết chí ra đi tìm đường cứu nước, chính là để tìm lại độc lập, tự do cho dân tộc.

Tư tưởng “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” được khởi nguồn khi lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh tiếp nhận chủ nghĩa Mác - Lê nin về giải phóng dân tộc, thuộc địa, tiếp thu tinh thần tiến bộ: Tự do - Bình đẳng - Bác ái trong Tuyên ngôn độc lập của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ (1776) và Tuyên ngôn Nhân quyền và dân quyền của cách mạng Pháp (1789). Trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng do Người soạn thảo xác định: “Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến. Làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập”. Tại Hội nghị Trung ương lần thứ 8 (tháng 5/1941), Đảng ta và Người đã chỉ rõ: “Nếu không giải quyết được vấn đề dân tộc giải phóng, không đòi được độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc, chẳng những toàn thể quốc gia dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu, mà quyền lợi của bộ phận, giai cấp đến vạn năm cũng không đòi lại được”. Chân lý đó được khẳng định sâu sắc trong Tuyên ngôn độc lập ngày 02/9/1945, là tiếp nối “Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến” năm 1946, “Thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”. Lời hịch cứu nước thiêng liêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” là chân lý soi đường, động viên quân và dân ta, tạo nguồn sức mạnh chiến thắng mọi kẻ thù xâm lược. Thắng lợi vẻ vang của nhân dân Việt Nam trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, giành lại độc lập tự do là nguồn cổ vũ, động viên to lớn đối với các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới.

 Có thể khẳng định, trong tư tưởng Hồ Chí Minh, “không có gì quý hơn độc lập, tự do” là tư tưởng mang tính cách mạng sâu sắc và triệt để. Nó gắn bó chặt chẽ với cuộc đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng con người - Sự nghiệp vĩ đại mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phấn đấu, hy sinh cả cuộc đời để thực hiện.

“Chống lại những gì đã cũ kỹ, hư hỏng để tạo ra những cái mới mẻ, tốt tươi”, chúng ta đã vào cuộc trường chinh xây dựng đất nước ta đàng hoàng hơn, to đẹp hơn” với công cuộc đổi mới theo sự chỉ dẫn của Hồ Chủ tịch. Đi theo chỉ dẫn đó đất nước ta đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử, tiềm lực đất nước và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế không ngừng được nâng cao. Cho đến nay, Việt Nam có quan hệ ngoài giao với 195 nước, vùng lãnh thổ; trong đó có tất cả các nước lớn, có quan hệ kinh tế với hơn 220 thị trường nước ngoài và là thành viên của nhiều tổ chức và diễn đàn quốc tế. Chúng ta đã và đang chủ động tích cực hội nhập quốc tế, thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hợp tác và phát triển, “muốn làm bạn với tất cả các nước” trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau, bình đẳng, cùng có lợi.

Không chỉ được thể hiện ở việc bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, độc lập, tự do còn thể hiện đậm nét thông qua việc phát huy quyền làm chủ của nhân dân, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội để mang lại cho người dân cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Có thể nói, chân lý “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” do Chủ tịch Hồ Chí Minh đúc kết từ xương máu của biết bao thế hệ người Việt Nam vẫn vẹn nguyên giá trị định hướng chiến lược trong kỷ nguyên mới. Độc lập, tự do không phải là một trạng thái tĩnh tại mang tính bất biến, mà là một tiến trình động, đòi hỏi quốc gia phải liên tục củng cố, tự làm mới và gia tăng nội lực trước những chuyển dịch phức tạp của thời đại.

Trong kỷ nguyên tự lực, tự cường và tự chủ, việc hiện thực hóa chân lý lịch sử này chính là lời giải cho bài toán phát triển bền vững của Việt Nam. Bằng việc kiên quyết làm chủ công nghệ lõi, tái cấu trúc để tự chủ chuỗi cung ứng, bảo đảm an ninh năng lượng - lương thực, đất nước sẽ xây dựng được một nền kinh tế có năng lực chống chịu cao trước các cú sốc toàn cầu. Sự tự cường về kinh tế chính là điểm tựa vững chắc để Việt Nam thực thi đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ chiến lược, bảo vệ toàn vẹn chủ quyền từ sớm, từ xa dựa trên luật pháp quốc tế mà không chịu bất kỳ sức ép chọn bên nào.

Trên hết, đỉnh cao của độc lập, tự do trong giai đoạn hiện nay chính là đem lại cuộc sống hạnh phúc, ấm no thực chất cho nhân dân, khơi dậy khát vọng cống hiến mãnh liệt của toàn thể dân tộc, đặc biệt là thế hệ trẻ. Kiên định bước đi trên con đường ấy, Việt Nam không chỉ giữ vững thành quả cách mạng của cha ông, mà còn tự tin thiết lập tâm thế mới, vị thế mới để hiên ngang sánh vai với các cường quốc năm châu, đưa dân tộc bứt phá bay cao trong tương lai.

Hồng Vui, Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy