Trong công tác này, vai trò của Mặt trận Tổ quốc đã được khẳng định trong nhiều văn kiện của Đảng, được quy định trong Hiến pháp, pháp luật của Nhà nước Việt Nam. Luật PCTN năm 2005 quy định: “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên có trách nhiệm vận động Nhân dân tham gia tích cực vào việc PCTN; phát hiện, kiến nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xử lý người có hành vi tham nhũng; giám sát việc thực hiện pháp luật về PCTN. Để giám sát việc thực hiện pháp luật về phòng chống tham nhũng và thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, góp phần xây dựng đảng, xây dựng chính quyền vững mạnh, thời gian qua Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An đã tích cực phát huy vai trò, triển khai nhiều hoạt động cụ thể, mang lại kết quả tích cực đáng ghi nhận.

Để phát huy có hiệu quả các nội dung, chương trình và đặc biệt là thực hiện Chiến lược quốc gia về PCNT từ 2009-2020 và Công ước Liên hợp quốc về PCTN, UB Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, trong đó tập trung đẩy mạnh và đa dạng hóa công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về Luật PCTN, Nghị quyết TW 3 (khóa X), Nghị quyết TW4 (khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; Chỉ thị 50 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát hiện, xử lý vụ việc, vụ án tham nhũng như: biên soạn, phát hành các tài liệu tuyên truyền pháp luật về PCTN, bồi dưỡng, tập huấn, xây dựng và nhân rộng các mô hình điểm tuyên truyền trực tiếp pháp luật về PCTN cho cán bộ, công chức, viên chức trong hệ thống Mặt trận và nhân dân, phối hợp tổ chức hội thảo, tọa đàm, diễn đàn về PCTN, chú trọng việc vận động nhân dân tham gia chủ động, tích cực và có hiệu quả trong giám sát cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức; theo dõi phát hiện tố giác các hành vi tham nhũng.

Mặt trận TQVN cấp tỉnh, cấp huyện đã tham gia xây dựng và hoàn thiện cơ chế về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, như ban hành Chương trình hành động của Mặt trận TQVN thực hiện công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí giai đoạn 2018-2020 và Kế hoạch triển khai thực hiện hàng năm. Phối hợp với Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh, Thường trực HĐND, UBND cùng cấp và các ngành liên quan ban hành Quy chế, kế hoạch phối hợp công tác. Trong đó, quy định rõ cơ chế để Mặt trận thực hiện tốt chức năng giám sát, phản ánh những tâm tư nguyện vọng và kiến nghị, đề xuất của các tầng lớp Nhân dân liên quan đến lĩnh vực phòng chống tham nhũng, lãng phí.

Cùng với đó, UBMTTQVN tỉnh đã ban hành Quyết định về quy trình tiếp nhận và xử lý thông tin phản ánh, tố cáo về tham nhũng, lãng phí của cơ quan UBMTTQVN tỉnh Nghệ An; Phối hợp với Ban Nội chính Tỉnh ủy ban hành Quy chế phối hợp giai đoạn 2007-2021.

Phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống tham nhũng, UBMTTQ tỉnh đã ban hành kế hoạch số 305/KH-MTTQ-BTT ngày 28/5/2018 về “ Kế hoạch thực hiện Quyết định 99 và Quy định 124 của Ban Bí thư TW Đảng quy định về giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị xã hội và nhân dân đối với việc tu dưỡng, rèn luyện đạo đức, lối sống của người đứng đầu, cán bộ chủ chốt và cán bộ, đảng viên”. Thực hiện nghiêm túc công tác việc sử dụng kinh phí cơ quan, ban hành đề án sắp xếp lại bộ máy...

Về phát huy vai trò, trách nhiệm của UBMTTQ tỉnh và các tổ chức thành viên trong phòng chống tham nhũng, công tác giám sát được thực hiện và đi vào chiều sâu. Kết quả trong hơn 10 năm qua, MTTQ các cấp đã thực hiện được trên 3.800 cuộc giám sát; Ban thanh tra nhân dân cấp xã đã giám sát trên 28.500 vụ việc; Ban giám sát đầu tư của cộng đồng đã giám sát 21.647 dự án, phát hiện kiến nghị cấp có thẩm quyền, các chủ đầu tư khắc phục 4.200 dự án có dấu hiệu vi phạm. UBMTTQ tỉnh đã tiếp gần 400 lượt người khiếu nại và tiếp nhận 214 đơn thư của công dân. Trong những năm qua, các tổ hòa giải trên địa bàn tỉnh đã tiếp nhận hòa giải được 89.754 vụ trong đó số vụ hòa giải thành công 71.300 vụ.

Từ năm 2017, Ban Thường trực UBMTTQ tỉnh đã xây dựng và triển khai Kế hoạch tổ chức hội nghị đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền cấp huyện và cấp xã với nhân dân. Qua hơn 03 năm triển khai, đã phối hợp tổ chức được 2.872 cuộc đối thoại với gần 280.000 lượt người tham gia. Thông qua đối thoại nhân dân đã phản ánh những tồn tại, hạn chế liên quan đến công tác quản lý, điều hành của cấp ủy, chính quyền, qua đó giúp người đứng đầu cấp ủy, chính quyền có giải pháp chấn chỉnh. Mặt khác, UBMTTQ tỉnh cũng đã thực hiện có hiệu quả mối quan hệ phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, Tòa án nhân dân tỉnh trong cung cấp thông tin, giám sát hoạt động tố tụng.

Với những hoạt động nêu trên, thời gian qua, Mặt trận TQ các cấp ở Nghệ An đã nâng cao năng lực tham gia góp ý, phản biện xã hội, góp phần hoàn thiện cơ chế, pháp luật về phòng, chống tham nhũng; tích cực triển khai các chương trình phối hợp giám sát, bước đầu chú trọng những nội dung, lĩnh vực nhạy cảm, dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, gây sách nhiễu, phiền hà đối với người dân và doanh nghiệp, kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền giải quyết khiếu nại, tố cáo của người dân. Đặc biệt là đã xây dựng cơ chế và triển khai quy trình tiếp nhận và xử thông tin phản ánh, tố cáo về tham nhũng, lãng phí, suy thoái chính trị, đạo đức, lối sống “tự diễn biến, tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên.

Phát huy vai trò giám sát việc thực hiện pháp luật trong thời gian qua các cấp Mặt trận trong tỉnh đã góp phần thực hiện có hiệu quả Chiến lược quốc gia PCTN giai đoạn 2009-2021 và ngăn chặn hiệu quả biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của một bộ phận cán bộ, đảng viên, xây dựng chính quyền cơ sở ngày càng trong sạch, vững mạnh, tham gia thực hiện tốt các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng an ninh, củng cố và tăng cường niềm tin của các tầng lớp Nhân dân, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng vững chắc.

                                                         Lê Thị Thủy 

Ban Nội chính Tỉnh ủy