Tuy nhiên, bức tranh thực tế tại nhiều địa phương thời gian qua phản ánh một khoảng cách đáng kể giữa yêu cầu nhiệm vụ hiện đại với năng lực thực thi của lực lượng cán bộ, công chức. Dù hệ thống hạ tầng công nghệ và các phần mềm dùng chung đã từng bước được trang bị, kỹ năng quản trị dữ liệu, ứng dụng công nghệ thông tin cũng như tư duy vận hành trên môi trường số của đội ngũ cán bộ cơ sở vẫn còn thiếu tính đồng đều. Việc thiếu hụt lực lượng nhân sự có chuyên môn sâu về công nghệ thông tin tại chỗ khiến nhiều quy trình xử lý hồ sơ trực tuyến còn lúng túng, chưa phát huy tối đa hiệu quả của hệ thống chính quyền điện tử.

Trước thực trạng đó, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành Kế hoạch đào tạo trình độ đại học chuyên ngành Công nghệ thông tin cho cán bộ, công chức cấp xã năm 2026. Đây không chỉ là giải pháp tình thế nhằm giải bài toán thiếu hụt nhân lực trước mắt, mà còn là bước đi chủ động mang tầm nhìn chiến lược dài hạn. Quyết sách này hướng tới mục tiêu chuẩn hóa đội ngũ, hình thành lực lượng nhân lực số nòng cốt, tạo điểm tựa vững chắc cho bước chuyển mình toàn diện của địa phương trong kỷ nguyên số.

Chuẩn hóa nguồn nhân lực theo vị trí việc làm và quy hoạch cán bộ

Chương trình đào tạo đợt này được thiết kế hướng tới nhóm đối tượng là cán bộ, công chức đang đảm nhiệm công tác tại hệ thống chính trị cấp xã trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Khóa học mở ra cơ hội cho những nhân sự có nhu cầu nâng cấp trình độ chuyên môn, đồng thời đáp ứng chính xác yêu cầu về tiêu chuẩn chức danh, vị trí việc làm và nằm trong định hướng quy hoạch lâu dài của cơ quan, đơn vị.

Trọng tâm của kế hoạch là đào tạo, bổ sung nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn về công nghệ thông tin, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, quản trị dữ liệu và đổi mới phương thức làm việc trên môi trường số trong hệ thống chính trị cấp xã. Thông qua việc nâng cao năng lực làm chủ các công cụ hiện đại và chủ động chuyển dịch từ phương thức làm việc truyền thống sang môi trường số minh bạch, hiệu quả, chính quyền cơ sở sẽ tạo ra sự thay đổi rõ rệt về chất trong công tác quản lý và điều hành. Bước chuyển biến này không chỉ giải quyết trực tiếp bài toán thiếu hụt nhân sự chuyên trách tại chỗ, mà còn nâng cao rõ rệt chất lượng, hiệu quả hoạt động và khả năng vận hành liên thông của chính quyền địa phương hai cấp.

Đáng chú ý, điểm đột phá của phương án nằm ở sự gắn kết chặt chẽ, đồng bộ giữa công tác đào tạo với quy hoạch, bố trí và sử dụng cán bộ. Việc cử đi học được tính toán kỹ lưỡng dựa trên nhu cầu thực tế của từng vị trí việc làm và tiêu chuẩn chức danh, đảm bảo đào tạo gắn liền với địa chỉ sử dụng cụ thể. Sau khi hoàn thành chương trình đào tạo và được cấp bằng chuyên môn, đội ngũ cán bộ này sẽ được phân công đảm nhiệm vị trí chuyên trách, đồng thời được hưởng đầy đủ các chế độ, chính sách và quyền lợi tương ứng đúng với vị trí việc làm được đảm nhận. Lực lượng này sẽ trở thành những nhân tố nòng cốt tại cơ sở, vừa đủ năng lực tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương trong việc hoạch định chiến lược số, vừa trực tiếp tổ chức vận hành, khai thác hiệu quả các hệ thống dữ liệu dùng chung. Với nền tảng chuyên môn bài bản, đội ngũ cán bộ này sẽ chủ động trong việc ứng dụng các nền tảng công nghệ mới, tối ưu hóa quy trình giải quyết thủ tục hành chính, qua đó nâng cao chất lượng phục vụ người dân và cộng đồng doanh nghiệp một cách thiết thực, bền vững.

Mô hình đào tạo kết hợp: Tối ưu hóa giữa lý thuyết, thực hành và nhiệm vụ chuyên môn

Một trong những thách thức lớn nhất khi triển khai các chương trình đào tạo dài hạn cho cán bộ cơ sở là nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ xử lý công việc hằng ngày của địa phương. Nhất là trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp, áp lực công việc dồn về cấp xã rất lớn; công chức cơ sở phải đảm nhiệm khối lượng hồ sơ, nhiệm vụ chuyên môn vô cùng nặng nề - từ tiếp nhận, xử lý thủ tục hành chính tại chỗ đến quản trị dữ liệu và vận hành các hệ thống liên thông. Nhằm tháo gỡ nút thắt này, phương thức đào tạo được thiết kế linh hoạt theo mô hình "vừa làm vừa học", tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật hiện hành và quy chế đào tạo của Trường Đại học Vinh.

Chương trình áp dụng hình thức đào tạo vừa làm vừa học với tỷ lệ phân bổ dự kiến: 70% thời lượng giảng dạy trực tiếp và 30% thời lượng qua nền tảng trực tuyến. Việc học trực tiếp đảm bảo chất lượng tiếp thu nền tảng lý thuyết và rèn luyện kỹ năng thực hành chuyên sâu. Trong khi đó, hình thức học trực tuyến tạo điều kiện cho cán bộ chủ động sắp xếp thời gian, đảm bảo hoàn thành tốt các nhiệm vụ chuyên môn, xử lý hồ sơ công việc tại đơn vị mà không làm gián đoạn hoạt động vận hành thường xuyên của chính quyền cơ sở. Lộ trình đào tạo được gói gọn trong vòng hai năm, tạo động lực để học viên sớm hoàn thành chương trình và đưa kiến thức vào thực thi công vụ.

Nội dung chương trình đào tạo được xây dựng bám sát thực tiễn, hướng tới giải quyết trực tiếp các khó khăn, vướng mắc trong quá trình chuyển đổi số tại cơ sở. Ban Tổ chức Tỉnh ủy sẽ phối hợp chặt chẽ với Trường Đại học Vinh để nghiên cứu, tích hợp thêm các chuyên đề có tính ứng dụng cao, gắn liền với thực tế vận hành của bộ máy chính trị cấp xã. Việc điều chỉnh, bổ sung này dựa trên nguyên tắc tuân thủ nghiêm ngặt khung chương trình đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, không làm thay đổi chuẩn đầu ra cũng như các quy định hiện hành, đảm bảo văn bằng tốt nghiệp được cấp đạt đầy đủ giá trị pháp lý và chất lượng chuyên môn.

Khẳng định quyết tâm chính trị hướng tới chính quyền số hiện đại

Sự đồng bộ giữa tiêu chuẩn tuyển chọn cử đi học chặt chẽ với quy hoạch bố trí, sử dụng nhân sự lâu dài đã thể hiện cách làm bài bản, căn cơ trong công tác cán bộ. Kế hoạch triển khai lần này không thuần túy là việc cấp thêm một văn bằng đại học, mà chính là quá trình 'chuyển hóa' thực chất năng lực thực thi công vụ tại cơ sở. Việc phân công đảm nhiệm vị trí chuyên trách và bảo đảm đầy đủ các quyền lợi chính đáng đúng với vị trí việc làm sau khi hoàn thành chương trình sẽ tạo động lực mạnh mẽ để cán bộ yên tâm cống hiến, từ đó phát huy tối đa nền tảng chuyên môn đã được đào tạo. Đây chính là tiền đề để lớp học năm 2026 hình thành nên một lực lượng phản ứng nhanh về công nghệ ngay tại địa bàn dân cư, tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn trong chuyển đổi số tại cấp xã.

Với nội dung giảng dạy bám sát thực tiễn, chương trình được kỳ vọng sẽ tạo ra bước chuyển biến sâu sắc trong phương thức vận hành của bộ máy chính quyền cơ sở. Đội ngũ cán bộ sau đào tạo chính là lực lượng nòng cốt đẩy nhanh lộ trình cải cách hành chính, xây dựng nền công vụ minh bạch và hiệu quả. Đây chính là đòn bẩy chiến lược để Nghệ An không chỉ xây dựng thành công nền chính quyền số vững chắc từ gốc, mà còn tạo xung lực bứt phá, đưa chuyển đổi số trở thành động lực phát triển kinh tế - xã hội bền vững trên toàn tỉnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Trần Thị Thanh Mơ, Văn phòng Tỉnh ủy